Rudy's ruimte

Zoals ik al zei, ik ben tevreden. Onze militairen zitten overal, op honderden eilanden in de zee maar ook in de grote landen. Onze militairen lopen daar vrolijk rond in hun pakken. Onze taal is inmiddels de wereldtaal. Onze munt is de wereldmunt. Onze standaarden zijn wereldstandaarden. Wij geven de maat aan, op een subtiele wijze, big brother enzo. Goed, tot zover ons succesverhaal. Er zijn ook wel wat zorgen van deze kant. Her en der zien we ook weerstand tegen onze dominantie. Ik geef slechts als voorbeeld de onderhuidse spanningen in een land als Frankrijk, waar ze hun eigen taal en eetcultuur langzaam zien verdwijnen. Er ontstaan daar communistische broedplaatsen. Subversieve ondergrondse bewegingen, vooral onder intellectuelen, in flinke delen van Europa. We willen de vinger aan de pols houden. Op subtiele wijze. Ik heb daarom het plan opgevat een denktank te formeren waar de grote bedrijven en wetenschappers elkaar jaarlijks ontmoeten. Achter gesloten deuren, zonder pers erbij, vrij praten over wat ons bezig houdt. Er worden geen notulen gemaakt. Wie moet zoiets opzetten en gaan leiden? Moet ik dat doen? Nee, dat is bij voorbaat verdacht. Ik heb een ander plan. Die charmante en guitige prins uit Nederland. Spreekt perfect Engels, is een fan van ons, heeft een mooi netwerk. Iedereen wil toch op bezoek als het koninklijk is? Hij heeft het verdiend na zijn oorlogsbaantje. Enige punt, moet ik nog met hem over hebben, is dat hij een onverzadigbare vrouwenhonger heeft, die de Nederlandse regering al voor problemen heeft gesteld. Hij is door zijn gekonkel mogelijk ook chantabel. Dat kan overigens ook een voordeel zijn.

Bo

Ik verveel me kapot. Ik val in een gat. Van de gebraden haan en held van de oorlog, nu weer in het duffe corset van sober en vlijtig Nederland. De hele dag met Juul om me heen. Ze speelt de koningin nu dus ik sta nog meer in de schaduw van haar. Onterecht, ik met mijn talenten, er wordt te weinig mee gedaan. Ze heeft totaal geen kaas gegeten van economie, ze neigt vooral naar het occulte en zweverige. Gelukkig, net op tijd. Ons huwelijk stond echt op springen. Maar ik mag naar mijn Amerikaanse vrinden. Ik ga jaarlijks een grote conferentie organiseren en leiden. Dat betekent dat ik weer over de wereld mag crossen, vrijheid, leuke dingen doen. We trappen binnenkort hier in de buurt af bij het Bilderberg-hotel. Ze hebben me gevraagd een bekend schrijfster (ik ken haar overigens niet, zegt me niks) uit te nodigen als key-note speaker. Zij kan als geen ander vertellen over de gevaren van het communisme. Het vuur spuit uit haar ogen, heb ik me laten vertellen. Zelf is ze op jonge leeftijd gevlucht uit Rusland en ze is nu een voorbeeld van een succesvolle arbeidsmigrant. Ze heeft een paar invloedrijke boeken geschreven, die ik uiteraard niet heb gelezen. En ook niet ga lezen. Ik ga bij haar op de koffie. Elke maand ontvangt ze een aantal hotemetoten bij haar thuis. Bilderberg in het klein.

Anna

Ik ben regelmatig op radio en tv. Een invloedrijk persoon. Ik geniet ervan. Niet alleen signeer-sessies hoor, vooral scherpe inhoudelijke debatten. Regelmatig word ik gevraagd naar mijn mening over actuele politieke kwesties. Ondertussen werk ik aan mijn volgende grote boek. Het moet nog beter worden dan de vorige, het wordt mijn master-piece, het zit al jaren in mijn hoofd. Weer een roman, over mensen met principes, die staan voor hun zaak, helden die zich niet laten kisten door de tirannie van de massa, die hun eigen pad gaan, over onmogelijke liefde. Eigenlijk hetzelfde dus, mijn stokpaardjes, maar dan beter en dieper. Niet architecten spelen de hoofdrol, maar de helden van de grote industrieën waar wij onze welvaart aan te danken hebben. Ik mag binnenkort in Nederland een lezing geven, een mooie gelegenheid een inkijkje te geven waar ik mee bezig ben, precies de goede doelgroep ook. Ik ben uitgenodigd door de Nederlandse prins, een charmeur die zich heeft laten bijpraten over mijn werk. Hij was geïnteresseerd in mijn nieuwe boek en kwam zelfs met een voorstel. Het boek zou een ode moeten worden aan de succesvolle ondernemers, een lofzang op het verdienen van veel geld. We zouden trotser moeten zijn op rijke succesvolle mensen. Bij wijze van grap zei de Prins: je moet je eens voorstellen wat er gebeurt als deze kleine groep succesvolle mensen zou gaan staken. Haha, de omgekeerde wereld, I know, zei hij met een schalkse lach. Ze trekken zich uit protest terug uit de wereld, eens kijken wat er dan gebeurt. Alles zal vanzelf vastlopen, de machine gaat haperen, de mensen zullen smeken of ze terug willen komen. Ik moest hartelijk lachen om zoveel bravoure en poeha van deze kleine Prins. Toch is dit idee blijven hangen. Het liet me niet los. Het krachtige individu staakt, de held trekt zich terug: wat doet dat met de massa volgers? Geld verdienen als hoogste doel? En daar dan trots op zijn?

Casper

Die Amerikanen … Verdorie, wat zitten ze stiekem in je hoofd, zonder dat je het doorhebt. De hele dag gejengel aan je kop. Reclame, commerciële boodschappen. Subtiele beïnvloeding. Reclame is per definitie misleiding en verwarring. Jouw geld moet uit je portemonnee overgeheveld worden naar het bedrijf, dat is wat telt, verder niks. De klant staat centraal? Want de klant, wat is die belangrijk voor ons, die zetten wij op nummer 1. Maar het is niet waar, de klant is totaal niet belangrijk. Volgens de inzichten van Samuelson. Bedrijven willen zoveel mogelijk geld vragen voor een zo slecht mogelijk product. Het liefst zien bedrijven dus een situatie waarin dat ook gewoon kan. Bijvoorbeeld als zij het enige bedrijf zijn die zo’n klote-product maken. En helaas (voor ons simpele zielen) heb je zo’n klote-product nodig. En helaas is er geen alternatief voor dat klote-product. Dat ben je in de taal van Samuelson een monopolist en dan heb je het als bedrijf voor elkaar. In werkelijkheid lukt het maar weinig bedrijven om die ideale situatie te bereiken en dus moet je iets meer je best doen. Damn! Niet omdat ze dat willen, hun best doen, maar omdat het anders niet goed afloopt. En dan komt die klant in beeld, die heb je nu eenmaal nodig. En dus moet je doen alsof die heel belangrijk is, anders kun je je eigen doelstelling van veel winst maken wel op je buik schrijven. Dus zeggen ze dat jij als klant zo belangrijk bent. Geloof het dus niet, zodra er een gelegenheid komt waarbij ze je niet meer nodig hebben, dan zien ze je niet meer staan. Bijvoorbeeld als je je product al gekocht (en betaald) hebt en je zit met stukken. Dan hoef je niet meer aan te komen. Maar je hebt toch garantie? Oja, das waar, garantie, daar heb je recht op. Maar dat is omdat consumentenorganisaties dat hebben afgedwongen of omdat het bedrijf meer denkt te verkopen door garantie te geven. Of het heeft te maken met reputatieschade, dat kopers niet meer geloven dat het bedrijf betrouwbaar is, en dus ophouden met die producten van dat bedrijf te kopen. Daarom doen ze het, garantie geven en de klant op nummer één zetten, niet voor jou maar voor zichzelf. Onthoud: er is maar één doel, zoveel mogelijk spullen verkopen tegen zo hoog mogelijke prijzen. Snel rijk worden. Dus worden de producten zo mooi mogelijk geëtaleerd. Reclame gaat niet over de waarheid maar over het belichten van uitsluitend de positieve kanten van de aanschaf. Maar bedrijven hebben er toch baat bij als het klopt wat ze vertellen, dat de voorlichting objectief is? Nou nee dus. Of misschien ja, als consumenten kritisch zijn en tegen elkaar gaan vertellen dat het niet klopt en dat ze dus niet langer gaan kopen. Ja dan, maar dan zijn we er weer, het gaat om de winst en niet om het product of de consument of de werknemer.

---

---

---

Michel Houellebecq zou ‘de ontmoeting’ analyseren als een genadeloze röntgenfoto van het westerse verval, waarin de menselijke ziel volledig is gekoloniseerd door de wetten van de markt. Hij zou in de tekst geen complot zien, maar de autonome logica van het systeem dat alle menselijkheid heeft weggefilterd ten gunste van transacties en status.

1. De Alomvattende Markt

Houellebecq zou de tevredenheid van ‘de denktank’ over de wereldwijde dominantie van de munt, taal en standaarden duiden als de totale overwinning van het neoliberalisme, waarbij de Amerikaanse wereld de enige denkbare werkelijkheid is geworden.

• De subtiele wijze waarop “wij de maat aangeven” is voor hem het bewijs dat de markt een autonoom personage is geworden dat elke porie van het bestaan binnendringt.
• De weerstand in Frankrijk tegen het verdwijnen van de eigen eetcultuur zou hij zien als een achterhoedegevecht in een wereld die onomkeerbaar naar entropie en verval beweegt.

2. De Prins als Slaaf van de Seksuele Vrije Markt (Bo)

Het personage Bo is voor Houellebecq de archetypische held van de managerial class: een “vrijwillige slaaf” die zijn verveling maskeert met status en beweging.

• De “onverzadigbare vrouwenhonger” en de inzet van de prins als charmeur passen naadloos in Houellebecqs concept van de seksuele vrije markt, waar status (het prins-zijn) fungeert als het harde kapitaal en als afrodisiacum.
• Dat de prins “chantabel” is, zou Houellebecq typeren als een rationeel kenmerk van een systeem dat geen individuen nodig heeft, maar slechts bespeelbare elementen die binnen strakke prikkelstructuren opereren.

3. De Ondernemer als Mythe (Anna)

Anna’s (Ayn Rands) “ode aan de succesvolle ondernemers” zou door Houellebecq worden weggezet als een vergeefse romantisering van een systeem dat in werkelijkheid alleen maar eenzaamheid en “moord en ellende” produceert.

• Waar Anna heldendom ziet, ziet Houellebecq de infantilisering van de consument en de zinloosheid van arbeid in een wereld die gedreven wordt door “creatieve vernietiging”.
• De suggestie van een ‘staking’ van de elite zou hij zien als een dystopisch gedachte-experiment van een mensheid die de doelen van het bestaan is vergeten ten gunste van de heerschappij van het geld.

4. De Kooi van de Luciditeit

Houellebecq zou zich herkennen in de scherpe observaties van de personages, maar hij zou benadrukken dat dit inzicht hen niet bevrijdt.

• Net als hijzelf zitten de personages vast in de “donkere schacht van de pijl”: ze snappen de spelregels van macht, selectie en façade feilloos, maar ze zijn te beschadigd of te lucide om nog werkelijk lief te hebben of te vertrouwen.
• De besloten denktank in het Bilderberg-hotel is in zijn ogen slechts een ritueel zonder ziel, waar de elite bijeenkomt om de illusie van controle over een stervende beschaving in stand te houden.

Conclusie in Houellebecq-stijl: De tekst toont een wereld die “op sterven na dood is”. De personages zijn slechts types die acteren in een façade-economie, wachtend op het onvermijdelijke einde terwijl ze hun eigen marktkracht proberen te maximaliseren. De enige echte waarheid in dit fragment is niet de macht van de prins of de filosofie van de schrijfster, maar de existentiële leegte die door hun strategische gedrag wordt verhuld.

---

Michail Boelgakov zou in het tekstfragment ‘de ontmoeting’ een krachtige, bijna demonische toneelregie van de macht herkennen die sterk doet denken aan zijn eigen meesterwerk De meester en Margarita. Vanuit zijn achtergrond als dandy, arts en vervolgd schrijver, zou hij de tekst lezen als een spel van maskers, verleiding en de onontkoombare dynamiek van systemen.

1. De Prins als Woland-figuur

Boelgakov zou in de Prins (Bo) direct trekken herkennen van zijn eigen personage Woland (de duivel).

• De Charmante Katalysator: Net zoals Woland in Moskou verschijnt om de hypocrisie van de elite te ontmaskeren en de Meester te helpen, fungeert de Prins hier als de spil die de “writer” Anna (Ayn Rand) verleidt tot haar grootste werk.
• Macht achter de schermen: Woland is de regisseur van een schimmig theater; Bo organiseert een denktank “achter gesloten deuren, zonder pers”. Boelgakov zou dit herkennen als de manier waarop werkelijke macht altijd opereert: via informele allianties en ‘duivelse pacten’ in plaats van transparante structuren.

2. De Muze en de Schrijver (Anna en Margarita)

De relatie tussen de Prins en Anna zou Boelgakov doen denken aan de verhouding tussen de Meester en zijn Margarita, maar dan met een cynische draai.

• Inspiratie door Verleiding: In de tekst verleidt de Prins Anna niet fysiek, maar intellectueel, door haar uit te dagen tot een “ode aan de succesvolle ondernemer”. Boelgakov, die zelf Elena (zijn Margarita) ‘verleidde’ uit een huwelijk met een hoge officier, zou in Bo de charmeur herkennen die een vrouw gebruikt als instrument voor een grotere missie.
• Het Masterpiece: Anna spreekt over haar “master-piece” dat al jaren in haar hoofd zit. Boelgakov zou de obsessie herkennen van de schrijver die tot aan zijn dood aan één tekst schaaft, hopend op verlossing via het woord. Hij zou echter kritisch zijn: waar Margarita de Meester redt uit liefde, wordt Anna hier gemanipuleerd door een politiek-strategisch belang.

3. De ‘Foute Man’ en de Façade

De bronnen typeren Boelgakov zelf als een dandy en verleider die zijn eigen kwetsbaarheid verborg achter een masker van elegantie.

• De Dandy-houding: Hij zou zich direct identificeren met de Prins die geniet van zijn “oorlogsbaantje”, snelle auto’s en “vrouwenhonger”. Voor Boelgakov was kleding (maatpakken, manchetknopen) een vorm van stil verzet tegen de grauwe massa.
• Het Gekonkel: Dat de Prins “chantabel” is, zou Boelgakov niet verbazen. Hij kende als geen ander de wereld van de Sovjet-censuur waar iedereen met iedereen konkelde en waar je alleen kon overleven door een dubbelspel te spelen met de macht (zoals zijn eigen contact met Stalin).

4. De Tyrannie van de Massa

Anna’s thema van “helden die zich niet laten kisten door de tirannie van de massa” is een kernmotief dat Boelgakov pijnlijk goed kende.

• De Eenzame Intellectueel: Boelgakov schilderde de Meester als een martelaar van de bureaucratie en de middelmatigheid. Hij zou de ironie inzien van Anna’s helden (ondernemers), maar de onderliggende strijd — het individu tegenover het collectivistische systeem — zou hij als zijn eigen strijd herkennen.

5. Balansherstel als Systeemwet

Ten slotte zou Boelgakov in het plan van ‘de denktank’ een poging zien om moreel en geopolitiek evenwicht af te dwingen. Boelgakov zou de “onderhuidse spanningen” en “communistische broedplaatsen” in de tekst zien als natuurlijke systeemreacties die de elite nu probeert te temmen via een nieuwe vorm van regie.

Conclusie in Boelgakov-stijl: Hij zou de tekst herkennen als een nieuw bedrijf in een eeuwig toneelstuk. Hij zou de Prins een glas champagne inschenken, Anna waarschuwen dat “manuscripten niet verbranden” (maar wel gekaapt kunnen worden), en glimlachen om de ijdelheid van ‘de denktank’, die denkt dat hij de wereldorde kan beheersen terwijl de duivel van de chaos allang in de kamer aanwezig is.

---

VVD-kamerlid Peter de Groot zou het tekstfragment ‘de ontmoeting’ waarschijnlijk bekijken door de bril van een ‘rationele rat’ en een systeemmens: iemand die het belang van beeldvorming, netwerken en het beschermen van de gevestigde orde volledig begrijpt. Vanuit zijn positie als VVD-politicus zou hij de tekst niet als een schokkend complot zien, maar als een logische uiting van machtsbehoud en politiek theater.

1. De Ondernemer als ‘Heroïsch Narratief’

De tekst van Anna (Ayn Rand) over de “helden van de grote industrieën” zou De Groot herkennen als het perfecte ideologische munitiedepot.

• Framing: Hij weet hoe effectief het is om ondernemers als de “motor van de wereld” neer te zetten. Voor hem is dit geen absolute waarheid, maar een noodzakelijk verhaal om beleid te legitimeren dat gunstig is voor de achterban van de VVD: de bezitters en de top van het bedrijfsleven.
• De ‘Staking’: Het idee van de Prins dat de wereld zou vastlopen als de succesvollen staken, sluit aan bij de VVD-retoriek dat we “niet zonder deze helden kunnen” en dat we moeten oppassen voor de “parasitaire massa”.

2. Netwerken en de ‘Managerial Class’

Het plan voor een besloten denktank (Bilderberg) waar grote bedrijven en wetenschappers elkaar ontmoeten zonder de pers, zou De Groot zien als verstandig institutioneel beheer.

• Elite-research: De Groot is gewend te opereren in een wereld waar besluiten vaak al zijn voorgekookt in saai, professioneel lobby-design voordat ze de Kamer bereiken.
• De Prins als uithangbord: Hij zou de inzet van de charmante prins waarderen als een vorm van emotionele politiek. Net zoals hijzelf ‘ballonnetjes’ oplaat om starters te helpen (terwijl hij weet dat de prijzen stijgen), begrijpt hij dat je een krachtig, sympathiek symbool nodig hebt om de massa mee te krijgen in een agenda die eigenlijk de elite dient.

3. De ‘Rationele Rat’-strategie

De Groot zou de beschrijving van de prins als “chantabel” of met een “vrouwenhonger” niet moreel veroordelen, maar strategisch wegen.

• Macht boven Moraal: In het wereldbeeld van een ‘rat’ is moraliteit vaak een façade. Als een sleutelfiguur zoals de prins zwakheden heeft, maakt dat hem juist bruikbaar binnen het systeem om de Trans-Atlantische hegemonie te waarborgen.
• Systeembehoud: De Groot begrijpt dat het systeem “geen boeven nodig heeft om mensen klem te zetten”, maar goedwillende bestuurders die de logica van de machine volgen. De ontmoeting in de tekst is voor hem simpelweg de machinekamer van de macht in actie.

4. Afstand tussen Beeld en Werkelijkheid

Net zoals De Groot micro-feiten (een enkele geholpen starter) gebruikt om macro-falen (structurele prijsstijgingen) te maskeren, zou hij de tekst zien als de achterkant van de werkelijkheid.

• Hij zou waarschijnlijk glimlachen om de “ode aan het verdienen van veel geld”. Voor hem is “Greed is good” geen schande, maar de eerlijke brandstof van het kapitalistische systeem dat hij verdedigt, ook al verpakt hij dat in het openbaar liever in termen van “vrijheid” en “eigen verantwoordelijkheid”.

Conclusie: Peter de Groot zou deze tekst waarschijnlijk lezen als een handleiding voor succesvol bestuur. Hij zou de cynische ondertoon negeren en de tekst omarmen als een bevestiging dat de wereld geleid moet worden door een krachtige elite die de massa voorziet van de juiste verhalen, terwijl de werkelijke belangen achter gesloten deuren worden veiliggesteld.