561 Denk met mij mee in Rudy’s Ruimte
Het einde van het trage non-fictie boek. We lezen niet meer een boek van kaft tot kaft. We gaan in dialoog met de inhoud van het boek, we gebruiken het op een eigen wijze die aan onze behoefte als lezer voldoet, we creëren onze eigen structuur buiten het fysieke boek om. Maar dan is een boek dus niet meer de juiste vorm toch? Hoe moeten we de kennis waarmee een gebruiker in dialoog wil gaan dan aanbieden? Gewoon een pot kennis (-fragmenten) aanbieden, dat gaat hem niet worden. De pot zal duidelijk moeten maken: wat zit erin, voor wie is het, wat maakt het bijzonder, en ja/nee dit is voor jou het juiste moment om mee in dialoog te gaan.
Met terugwerkende kracht, zo had ik er nog niet over gedacht, is de door mij gekozen subtitel ‘Rudy’s Ruimte’ nog niet zo gek. Dit is geen boek dat je van voor naar achter kunt lezen. Een uit de kluiten gewassen verzameling dan weer losse dan weer samenhangende blogs, zonder begin of eind, geen idee waar je moet beginnen, het is een groeiend archief met aantekeningen. Ja, het is wel zo’n pot met ‘kennis’ aan het worden. In ieder geval voor mezelf, daar was het me om te doen, lees helemaal vooraan maar eens wat de gedachte achter deze rudymentair was. En ja: nu is ineens mogelijk geworden wat mij voorheen nooit is gelukt, ik kan in dialoog gaan met mijn eigen ruimte, Rudy’s Ruimte. Laatst vroeg een kennis van me (hij is een seminar aan het voorbereiden rond de problemen op de huizenmarkt): jij hebt best wat geschreven over huizen, wonen, grond en ik zou daar graag wat mee doen, maar waar moet ik beginnen, kun je niet op een A4’tje zetten voor mij wat de kern van je visie is?
En nu komt ie: ik maakte voor het eerst op deze manier gebruik van Google NotebookLM. Deze tool stelt je in staat om binnen een door jezelf gecreëerde ruimte te zoeken en te vinden. Zoals ik het begrijp is het bedacht voor studenten die niet willen dat er ‘invloeden van buiten’ in hun antwoorden komen, ze willen puur een samenvatting van dat boek, puur door gebruik te maken van wat daar in staat met bronvermelding en verwijzing naar specifieke passages. Wat ik gedaan heb voor die kennis is mijn eigen NotebookLM aangemaakt met daarin pdf-bestanden van mijn eigen blogs. En nu kan ik (wat bij een boek dus niet kan) in dialoog gaan met mijn eigen blogs, in dit geval: wat is de visie van de auteur op wonen, huizen en grond? En ik moet eerlijk zijn: zo’n (goed) antwoord kan ik zelf niet bedenken.
Mijn blogs zijn dus in tegenstelling tot een boek geschikt om mee in dialoog te gaan. En als ik dat kan doen, dan kun jij dat ook doen, uiteraard met je eigen materiaal maar ook met mijn materiaal. Ik heb van alles geprobeerd om aan de zijbalk van mijn site een BOX te maken waarin je je eigen vragen kunt stellen en dat op basis van AI-tools jij daar in dialoog kunt gaan met de inhoud. Dat wordt een ingewikkelde technische klus, ik moet dan mijn eigen AI-server-kosten gaan betalen voor jouw vragen, een lang verhaal kort, dat gaat het voor nu niet worden. Je kunt zelf de blogs downloaden met andere tools, ik kan ze ook voor je aanleveren (per maand bijvoorbeeld) en je kunt zelf met NotebookLM aan de slag.
https://notebooklm.google.com/notebook/00e60eed-83da-4fcf-b32d-287e45702c09
Hoe je mijn teksten leest zonder ze te lezen
Een handleiding voor denken met AI (en voor betere vragen)
Er staan inmiddels honderden blogs op rudymentair.nl. Over liefde. Over macht. Over economie. Over selectie, façade, moraal, markten en misverstanden. Als je ze allemaal lineair wilt lezen: sterkte. Dat was nooit de bedoeling. Wat wél blijkt te werken — en wat ik zelf inmiddels ook zo gebruik — is dit:
je zet een selectie van die teksten in een AI-notebook, en je gaat ze bevragen.
In deze blog leg ik uit:
- wat je hier precies mee kunt
- wat dit nadrukkelijk níét is
- hoe je een goede vraag stelt
- en waarom de vraag belangrijker is dan het antwoord
Wat dit is (en wat niet)
Dit is geen gesprek met mij. Dit is ook geen advies, coaching of therapie. Wat je wél krijgt:
- een verzameling teksten die samen een systemische visie vormen
- geschreven vanuit kruisverbanden tussen liefde, economie en macht
- met opzet zonder stappenplan of eindconclusie
De AI doet hier één ding: hij helpt je verbanden zichtbaar maken in wat er al staat. Meer niet. Minder ook niet.
De opzet: lezen als onderzoeken
Je kunt de blogs die ik beschikbaar stel downloaden als PDF-verzamelingen (bijvoorbeeld per thema).
Die upload je in een eigen AI-omgeving (zoals een notebook of chat met documenten). Daarna gebeurt iets interessants:
- de teksten worden geen eindpunt
- maar grondstof voor vragen
Je leest dus niet: “wat zegt de auteur?” Maar: “wat zie ik gebeuren als ik deze teksten langs een bepaalde vraag leg?” Dat is een fundamenteel andere houding.
Waarom dit werkt (en samenvatten vaak niet)
Samenvatten vraagt:
- afsluiting
- vereenvoudiging
- één lijn
Maar deze teksten zijn juist:
- gelaagd
- soms tegenstrijdig
- bewust oncomfortabel
Een goede vraag:
- laat spanning bestaan
- dwingt precisie
- voorkomt gladde conclusies
Daarom werkt dit alleen als je goede vragen stelt.
Wat is een goede vraag?
Een goede vraag is geen Google-vraag. Slechte vragen zijn bijvoorbeeld:
- “Wat vindt de auteur van daten?”
- “Wat is de oplossing?”
- “Heeft hij gelijk?”
Dat zijn consumentenvragen. Ze leveren meestal vlakke antwoorden op.
Een goede vraag heeft minimaal één van deze kenmerken:
- hij veronderstelt geen oplossing
- hij zoomt in op spanningen of patronen
- hij legt een kruisverband
- hij gaat over aannames, niet over meningen
Vier soorten vragen die wél werken
1. Patroonvragen
Deze vragen zoeken geen mening, maar herhaling. Voorbeelden:
- Welke patronen in macht en selectie keren steeds terug in deze teksten?
- Waar zie je hetzelfde mechanisme terugkeren in liefde en economie?
Dit soort vragen laten de AI structureren zonder te versimpelen.
2. Aannames-vragen
Hier onderzoek je wat meestal onuitgesproken blijft. Voorbeelden:
- Welke aannames over liefde worden hier steeds impliciet gemaakt?
- Wat wordt hier als ‘normaal’ gepresenteerd zonder dat het benoemd wordt?
Dit is vaak confronterender dan een samenvatting.
3. Spanningsvragen
Deze vragen werken juist goed bij tegenstrijdigheid. Voorbeelden:
- Waar spreken teksten elkaar tegen, en waarom zou dat bewust zijn?
- Welke spanning blijft hier open en wordt niet opgelost?
Goede AI-antwoorden zeggen hier soms letterlijk: dit wordt niet gladgetrokken — en dat is precies de bedoeling.
4. Spiegelvragen (persoonlijk, maar niet therapeutisch)
Dit zijn geen emotionele vragen, maar positionerende. Voorbeelden:
- Wat zegt deze visie over iemand die alles ‘goed’ doet maar vastloopt?
- Welke rol speelt marktdenken in mijn eigen kijk op relaties, volgens deze teksten?
Let op: dit is geen zelfhulp. Het is een spiegel met context.
