Rudy's ruimte

Alweer wat jaartjes geleden was ik weer eens ouderwets geboeid door een ‘leesboek’. Een tijdlang heb ik tijdens de ‘grote vakanties’ de gewoonte gehad een hele dikke pil mee te nemen om me daar dan een paar weken lang in te verliezen. Soms waren dat boeken die de hele wereld verklaarden in voor mij nieuwe termen (Dawkins of later Harari etc) maar vaak ook dikke romans (ala Mulisch De ontdekking van de hemel, en ik herinner me Babylon van Marcel Möring). Ditmaal kreeg ik via via ‘Leven in tijden van vrede’ van een onbekend auteur Françeso Pecoraro (een debuutroman van een gepensioneerde Italiaanse ingenieur). Ik vond het een geweldig boek, daarna nog een keer gelezen, waarschijnlijk een typisch mannenboek, ook al mag of kun je dat niet zomaar zeggen natuurlijk haha).

Waarom sprak het me zo aan? Het heeft een bijzondere opbouw of structuur of opzet. Er zijn twee lijnen die in elkaar worden gevlochten. Om en om een hoofdstuk van de ene en dan weer de andere lijn. De eerste lijn beslaat slechts een dag uit het leven van de hoofdpersoon. Deze vertrekt in de ochtend naar de luchthaven in Caïro en vervolgens lezen we in een aantal hoofdstukken hoe zijn dag verloopt, van zich vervelen en uit het raam kijken naar de vliegtuigen, naar in de rij gaan staan om te boarden en de eigenlijke vliegrit terug naar huis, naar Rome. De andere lijn kan geen grotere tegenstelling zijn. De tijd gaat hier juist terug en beslaat steeds een decennium. Te beginnen met de laatste 10 jaar van zijn werkzame leven. We zien dus wat voor werk hij doet, we kijken mee met de politieke spelletjes in het bedrijfsleven waar hij een steeds meer seniore rol vervult maar ook vermalen wordt door politieke intriges en de jaren aftelt op weg naar zijn pensioen.

Daarna terug in de tijd, naar zijn vrienden, zijn huwelijk dat strandt, naar wat affaires, naar zijn studietijd, terug naar zijn jeugd en zijn ouders in het Rome van de jaren 50. Zo zien we een tijdsbeeld voorbij glijden van een naoorlogse generatie die de vrijheid van de jaren 60 meemaakt en zo ook weer de idealen verliest en doorglijdt naar de jaren 80 en 90. De linkse Marxistische idealen en ingewikkelde discussies verkruimelen tot een oppervlakkig en carrière-gericht leven. Voor mij heerlijk herkenbaar en nostalgisch. Als ingenieur heeft de hoofdpersoon de gave op een bijzondere manier naar de wereld te kijken, op het vliegveld denkt hij na over de logistiek en hoe apparaten in elkaar steken. Deze man blikt terug en worstelt met zijn voorbij gegleden leven en wat hem nog rest. Ook opmerkelijk is dat hij geen namen gebruikt voor de locaties en personen in zijn boek. Een vriend heeft geen naam maar heet Vriend met een hoofdletter. Rome en Caïro worden helemaal niet genoemd maar omschreven met een korte zin. Het paste in mijn ogen allemaal bij dit grotere geheel en compositie.

Dus toen ik zelf een roman mocht schrijven voor mijn schrijfklasje, was ik er snel uit: dit boek zou mijn voorbeeld worden. Ik heb het boek ontleed en in een groot schema gezet. De ene lijn was dus de dag die in uren van ochtend naar avond gaat, de andere lijn het leven dat van het heden terug gaat naar de jeugd, in stappen van circa 10 jaar. De ingenieur werd de econoom omdat de hoofdpersoon een econoom is. Deze ziet de wereld dus vanuit dat andere perspectief. De hoofdpersoon is ook hier een oudere persoon die gescheiden is en terugblikt op zijn voorbij gegleden leven. Bij mij is de dag niet op een vliegveld maar gaat over het regelen van een date voor die dag. Het begint in de ochtend met het voornemen een vrouw te willen ontmoeten, dan het aanmaken van een profiel, via de chat naar de afspraak ergens in het midden van het land en wel of niet terug op het einde van de avond (spoiler …). Ook deze hoofdpersoon blijkt terug en ziet dat er van al die ambities maar weinig is terecht gekomen, ondanks een fraaie start en mooie diploma’s verwikkeld geraakt in dynamieken die hij niet echt bewust uitkoos. Ook in mijn geval gebruik ik geen namen van personen of plaatsen, maar noem Zoon, Dochter, Vrouw, en geef vrienden namen als Drummer en Vrouwenkenner. De hoofdpersoon probeert de wereld van het daten en vrouwen en mannen te doorgronden. Anders dan Pecoraro is dat hier sprake is van een familiegeheim dat langzaam duidelijker begint te worden voor de hoofdpersoon. Het verklaart met terugwerkende kracht waarom sommige dingen niet gelukt zijn. In tegenstelling tot ‘Leven in tijden van vrede’ is ‘Fonteinpijn’ een boek met een happy end (weer spoiler).

Mijn boek is geen succes geworden haha, maar ik heb er enorm veel van geleerd en het was een genot om het te schrijven en het format van Pecoraro was voor mij het laatste zetje dat ik nodig had om gewoon maar te beginnen. Meerdere mensen hebben mijn boek gelezen en een aantal van hen ook Pecoraro, maar niemand heeft ooit de link tussen beide boeken gelegd. Dat was mijn geheimpje dat ik nu gerust kan verklappen.

Het eerste wat ik deed was het bedenken van een titel en het vastleggen van de domeinnaam.

📊 Vergelijking: Pecoraro vs. Fonteinpijn

Maak een opzet ala ‘Leven in tijden van vrede’ met de blik van een econoom die juist met pensioen is. De dag die hij doorbrengt is redelijk standaard, hij staat op en drinkt zijn koffie en leest zijn krant, dan gaat hij sporten om later met iemand af te spreken. Hij is net gescheiden en heeft een nieuwe vriendin waar hij later op de dag mee afspreekt. Ze hebben wat gesprekken en praten over welke film ze willen kijken. Als zijn vriendin het eten aan het maken is, vindt de hoofdpersoon dat hij niet wil inkakken na zijn pensioen, na raadpleging van AI besluit hij een serie blogs te beginnen: eindelijk vrijheid, schrijven over wat hem intrigeert, over de liefde, over zijn werk. Verder in de hoofdstukken ertussen overziet hij zijn leven. Hij denkt na over zijn recente opdrachten, dat hij langzaam verveeld raakte en afstand nam. Daarvoor had hij een druk leven en was er hectiek, hij leefde als een zombie, daardoor liep zijn huwelijk ook vast. Weer daarvoor was hij vol ambities maar had het ook leuk want hij was nog naïef. In zijn kindertijd ontwikkelde hij een drama voor onrechtvaardigheid door wat hij zag bij zijn vader, daardoor ging hij economie studeren. Op het laatst komen deze lijnen samen: de blogs worden zijn ontdekkingstocht die hem meer zicht geven op het waarom van wat hij in zijn leven heeft gedaan, hij zal de zaken opnieuw en verfrissend opschrijven en de wereld laten getuigen van zijn ontdekkingstocht. Een roman moet het worden waarin alles samenkomt.

📚 Kapstoklijst – mogelijke opzet eigen boek

🔑 Kenmerken van dit schema

• Dag-hoofdstukken (uren): elk stapje is concreet, intiem, en een stukje vooruit in de laatste dag.
• Terugblik-hoofdstukken (decennia/fases): telkens een bredere tijdspanne, steeds verder terug.
• Spiegeling: dag-observaties (krant, sport, film, koken) echoën in terugblikken (cijfers, hectiek, kindertijd).
• Finale: daglijn eindigt met besluit roman te schrijven; terugblik eindigt bij kindertijd → beide lijnen smelten samen tot een nieuw begin.

🧑‍🎨 Wie is Francesco Pecoraro? — Biografie & loopbaan

Francesco Pecoraro is een Italiaanse schrijver, architect en dichter, geboren in Rome in 1945. (Wikipedia)

• Hij studeerde architectuur en rondde die studie in 1971 af. (Wikipedia)
• Hij werkte voornamelijk als architect en urbanist, onder meer in dienst van de gemeente Rome, waar hij betrokken was bij stadsprojecten en restauraties. (Wikipedia)
• Pas op latere leeftijd begon hij serieus met literatuur — zijn eerste publicatie was in 2007, een bundel kortverhalen Dove credi di andare die meerdere literaire prijzen won. (Wikipedia)
• Pecoraro heeft ook poëzie en verzamelingen van korte teksten gepubliceerd. (Wikipedia)

Het lijkt erop dat hij nog leeft (er zijn uitgaven en activiteiten vermeld tot en met 2023) maar hij is geen reguliere publieke figuur met een uitgebreid mediaprofiel; er is geen betrouwbare informatie over een partner of privéleven beschikbaar via standaard bronnen (Wikipedia/langlopende bio’s). Vanaf de beschikbare bronnen is daar niets over te vinden, dus over zijn persoonlijke relaties of gezinssituatie blijft het niet publiek bekend. (Wikipedia)

📚 Hoe is Pecoraro tot zijn boek gekomen?

Pecoraro’s bekendste werk — La vita in tempo di pace — verscheen oorspronkelijk in 2013 als zijn eerste roman. (Wikipedia). Volgens literaire achtergronden werkte hij ongeveer tien jaar aan het boek en ging hij zelfs eerder met pensioen om zich volledig op de voltooiing ervan te concentreren. (VPRO Gids)
Het is niet een roman die je vindt door een conventionele jonge schrijver — hij heeft een lange professionele carrière achter de rug en komt pas rond de zeventig met dit grote werk, waardoor veel recensies hem zien als iemand met een “volwassen stem” en persoonlijke ervaring. (VPRO Gids)

Het idee zelf — een dag in mei 2015 die leidt tot een terugblik op 70 jaar Europese en persoonlijke geschiedenis — verenigt een persoonlijke ontwikkeling met maatschappelijke reflectie. (Hebban)

🏆 Literaire ontvangst van Het leven in tijden van vrede

Het boek kreeg significante erkenning in Italië:

• Viareggio-prijs (een van de belangrijkste Italiaanse literaire prijzen) won hij ermee. (Wereldbibliotheek)
• Het stond op de shortlist van de Premio Strega in 2014 — dat is een van de meest prestigieuze literaire onderscheidingen van Italië. (Wereldbibliotheek)
• Het won daarnaast meerdere andere literaire prijzen en werd vertaald in meerdere talen (Engels, Frans, Spaans, Nederlands). (Wikipedia)

Critici prijzen vooral:

• De ambitieuze structuur — postmoderne tijdsprongen, gecombineerd met een dag-lijn en levens-lijn. (Boekenkrant)
• De monologue intérieur en de combinatie van cynische en filosofische herinneringen. (Tzum)
• De schildering van Europese geschiedenis via het individuele leven van de protagonist. (Hebban)

Tegelijk zien sommige lezers het boek als langdradig of veelvuldig detailrijk, wat precies voortkomt uit de innerlijke stroom die de hoofdpersoon produceert. (smitakisboekenlust.com) In Nederland en België werd het boek positief ontvangen, staat op verschillende “beste boeken van 2017”-lijsten en wordt de vertaling geprezen — maar het werd daar geen groot commercieel fenomeen. (Volkskrant)

📘 Wat weten we niet (of blijft onbekend)?

Van Pecoraro zelf zijn de volgende dingen publiekelijk niet gedocumenteerd in de bronnen die toegankelijk zijn:

• Of hij een partner of gezin heeft of had
• Details over zijn privéleven buiten zijn opleiding en werk
• Zijn huidige verblijfplaats of activiteit naast publicaties

Dat is niet ongebruikelijk voor een auteur die pas op latere leeftijd bekend werd met één prominent werk — veel interviews of diepgaande biografieën zijn niet beschikbaar.

📌 Samengevat — Francesco Pecoraro in bullets

• Geboren Rome, 1945; architect-urbanist van opleiding en beroep. (Wikipedia)
• Begon serieus met literatuur in zijn 60s, eerst met verhalen en poëzie. (Wikipedia)
• La vita in tempo di pace is zijn eerste roman (2013) en bracht hem literaire roem en prijzen. (Wikipedia)
• Het boek is kritisch geprezen om stijl, structuur en reflectie, vertaald in meerdere talen. (Wikipedia)
• Over zijn persoonlijke privéleven (partner, familie, leven buiten schrijven) is geen betrouwbare publieke informatie beschikbaar.