526 De formule van Matthijs verder ontleden (spiegelpraat): ik vis met een net, Matthijs met een haakje
Je ziet dat de Matthijs-formule werkt. Je wilt ervan leren. Zonder je eigen formule te verlaten. Met behoud van de eigen doelstellingen en uitgangspunten. Wat houdt die formule dan in? Met lijstjes maken kom je er niet natuurlijk. Ik heb ergens het gevoel dat die bescheidenheid (de schoenenpoetser-pose) een element in de formule is. Ja sterker nog, waarschijnlijk is Matthijs (onbewust vermoedelijk), een voorbeeld van mijn eigen-gedoopte strategie van de optimale extractie, van de goudlokje-aanpak. Kun je mijn gepatenteerde strategie terug zien in het werk van Matthijs of draaf ik nu door?
De rol van optimale extractie in relatie tot de Matthijs-formule laat zich als volgt ontleden:
1. Matthijs als de “Vriendelijke Façade”
De auteur stelt dat optimale extractie (het maximaal onttrekken van waarde aan een systeem) vaak verborgen gaat achter een façade van moraliteit of vriendelijkheid.
- Matthijs van Nieuwkerk gebruikt een vorm van “dwepen met bescheidenheid” (de nederige schoenenpoetser).
- Deze houding werkt als een moreel pantser: het maakt hem onaantastbaar en sympathiek, waardoor hij effectief aandacht en bewondering kan “extraheren” zonder dat het publiek weerstand voelt.
2. Reductie: Het Lijstje als Instrument
Waar de auteur ‘optimale extractie’ gebruikt om complexe, duistere systemen (zoals banken of de woningmarkt) te ontleden, gebruikt Matthijs de methode van reductie om de wereld hanteerbaar te maken.
- De Matthijs-formule: Dwingt tot afsluiting en hiërarchie via lijstjes (“de beste”, “de eerste”).
- Dit is succesvol omdat het de lezer rust en energie geeft in plaats van de zware, systemische analyses van de auteur. Matthijs extraheert de “essentie” van een onderwerp (zoals Franse chansons) en presenteert dit als een hapklaar product.
3. De “Voorleeszin” en Communicatieve Extractie
Een cruciaal onderdeel van het succes van de formule is wat de auteur de “voorleeszin” noemt.
- Matthijs vist niet met een groot, zwaar net (zoals de auteur met zijn genuanceerde blogs), maar met een haakje.
- Door slechts één beeld, één observatie of één zin te presenteren die zelfstandig kan overleven, wordt hij citeerbaar. Dit is een vorm van optimale extractie uit taal: haal het meest effectieve eruit en laat de rest (de nuance) bewust liggen voor later.
4. Het verschil in “Spel”
De auteur en Matthijs zitten in verschillende rollen wat betreft de systeemlogica:
- De Auteur: Analyseert de “vileine” praktijk van optimale extractie (zoals bij de “foute man” in dating of bankbonussen) om mensen te waarschuwen.
- Matthijs: Is de “Golden Boy” die het spel van curatorschap, timing en ritme perfect beheerst. Hij zingt “via anderen” en belichaamt bewondering, waardoor hij succesvoller is dan de helden die hij aanbidt.
Conclusie:
De Matthijs-formule is succesvol omdat zij de technieken van optimale extractie toepast op aandacht en vorm.
Matthijs extraheert de maximale emotionele impact uit een onderwerp door rigoureuze reductie en een sympathieke façade, terwijl de auteur juist probeert te laten zien hoe diezelfde mechanismen in de economie en de liefde vaak destructief uitpakken. De tip aan de auteur is dan ook: wees minder een analist en meer een “curator” die vaker één gedachte laat winnen.
